Η Google συμπλήρωσε 20 χρόνια ζωής – Πώς δυο φοιτητές άλλαξαν τον σύγχρονο κόσμο (εικόνες – video)

H Google αποτελεί, πλέον, συνώνυμο της μηχανής αναζήτησης. Δύο δεκαετίες μετά την ίδρυσή του ο κολοσσός επηρεάζει σήμερα πολλές πτυχές της καθημερινότητας δισεκατομμυρίων ανθρώπων στον πλανήτη.

Η Google άλλαξε τον κόσμο. Ο εντοπισμός πληροφοριών στο ίντερνετ μέσα σε κλάσματα δευτερολέπτου έχει γίνει αυτονόητος τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Μηχανές αναζήτησης υπήρχαν και πριν τον αμερικανικό κολοσσό. Η ιδέα όμως των ιδρυτών της Λάρι Πέιτζ και Σεργκέι Μπριν ήταν καινοτόμα. Μιλάμε για δύο φοιτητές πανεπιστημίου, που ξέφυγαν από τα όρια ενός απλού διαδικτυακού καταλόγου αποτελεσμάτων και δημιούργησαν την έξυπνη μηχανή αναζήτησης.

Η πρώτη εκδοχή της μηχανής, που προγραμματίστηκε από τους δύο ιδρυτές το 1996, ονομάζονταν BackRub. Λίγο αργότερα οι Πέιτζ και Μπριν βάφτισαν την σελίδα τους Google, δανειζόμενοι τον μαθηματικό όρο Googol, που περιγράφει το 1 με 100 μηδενικά. Για να εξαργυρώσουν μια χορηγία πάνω από 100.000 δολαρίων του συνιδρυτή της εταιρίας Sun Microsystem Αντρέας φον Μπερτολσχάιμ οι δύο ιδρυτές καταχώρησαν την νέα εταιρία στις 4 Σεπτεμβρίου του 1998.

Φιλόδοξη αποστολή της νέας μηχανής αναζήτησης ήταν η οργάνωση των πληροφοριών ολόκληρης της γης και η διασφάλιση της προσβασιμότητας σε όλους. Το «πιστεύω» της Google, το οποίο πέρασε εδώ και χρόνια στην αφάνεια, ήταν το «Don´t be evil», «Μη κάνεις τίποτα κακό».

Σαν σήμερα πριν 20 χρόνια, οι δύο συγκεκριμένοι φοιτητές έφεραν, λοιπόν, στον κόσμο την Google, μια εταιρεία που κατάφερε να κάνει το απαραίτητο «disrupt» σε πολλές βιομηχανίες πέρα από αυτή του διαδικτύου, να κατακτήσει το μεγαλύτερο μερίδιο της διαφημιστικής αγοράς και να αποκτήσει κεφαλαιοποίηση που ξεπερνά τα 750 δισ. δολάρια ακόμα και να ρηματοποιήσει σε «γκουγκλάρω» το ουσιαστικό google. Αν και η σύστασή της πραγματοποιήθηκε προ είκοσι ετών στις 4 Σεπτεμβρίου η ιδέα είχε ξεκινήσει κάποια χρόνια νωρίτερα, ως πανεπιστημιακό πρότζεκτ στο πλαίσιο του διδακτορικού των δημιουργών της για το Στάνφορντ της Καλιφόρνια.

Τα πρώτα βήματα

Στην πρώτη τους συνάντηση, όταν ο Πέιτζ πήγε για πρώτη φορά στο Στάνφορντ και ο Μπριν κλήθηκε να τον ξεναγήσει – δεν πολυσυμπαθήθηκαν. Ωστόσο οι δυο τους θα κατάφερναν όχι να εφεύρουν τον όρο μηχανή αναζήτηση αλλά να τον επαναπροσδιορίσουν σε τέτοιο βαθμό που θα κατακτούσε τον κόσμο. Η ιδέα ξεκίνησε όταν οι δύο φοιτητές θέλησαν να ανακαλύψουν ένα καλύτερο σύστημα σε σχέση με τις συμβατικές μηχανές που υπήρχαν τότε, το οποίο θα αναλύει τις σχέσεις μεταξύ των ιστοσελίδων και θα τις κατατάσσει στα αποτελέσματα με βάση την αξιοπιστία τους. Όλο αυτό δε, είχε ως πρωταρχικό στόσο τις επιστημονικές δημοσιεύσεις, οι οποίες θα αποκτούσαν κύρος, μέσω της συχνής τους επίκλησης.

Το πρόβλημα ήταν ορατό αφού οι προηγούμενες της Google μηχανές, είχαν ένα τρωτό σημείο: ήταν αρκετά δύσκολο να φέρουν αποτελέσματα. Αν για παράδειγμα το 1998 αναζητούσες την λέξη αυτοκίνητο στην τότε μηχανή αναζήτησης ονόματι Lycos – τα αποτελέσματα θα αφορούσαν σε σελίδες πορνό, κι αυτό γιατί τέτοιου είδους ιστοσελίδες φρόντιζαν να χρησιμοποιούν πολλές δημοφιλείς λέξεις κλειδιά για να βγαίνουν στις πρώτες γραμμές των αποτελεσμάτων.

Στην προσπάθειά τους να λύσουν αυτόν ακριβώς το γρίφο δεν άργησαν να καταλάβουν ότι η τεχνολογία που ανακάλυψαν προσέφερε έναν απείρως καλύτερο τρόπο αναζήτησης σχεδόν για τα πάντα. Αποφάσισαν να ονομάσουν την νέα αυτή τεχνολογία PageRank και την μηχανή αναζήτησης τους Backrub. Λίγο αργότερα βέβαια κατέληξαν στο όνομα Google – από τον αναγραμματισμό της λέξης «Googol», έναν μαθηματικό όρο που εισήγαγε ο Μίλτον Σιρότα για τον αριθμό 1 ακολουθούμενο από 100 μηδενικά. Ο λόγος ήταν ότι αντικατόπτριζε την αποστολή του Λάρρυ και του Σεργκέι, να οργανώσει δηλαδή τις πληροφορίες του κόσμου και τις καταστήσει χρήσιμες και εύκολα προσβάσιμες στον καθένα.

Αποφεύγοντας τις τεχνικές λεπτομέρειες θα έλεγε κανείς πως κάπως έτσι γεννήθηκε η Google. Από την ιδέα βέβαια μέχρι την υλοποίηση οι δημιουργοί της αντιμετώπισαν πολλές προκλήσεις κι ουκ ολίγα προβλήματα. Στα πρώτα εξ αυτών θα μπορούσε να κατατάξει κανείς τις έντονες αντιδράσει ςτων webmasters του πανεπιστημίου, αφού το δημιούργημά τους που φιλοξενούνταν σε σέρβες του Πανεπιστημίου, έφερνε τεράστιο traffic καθιστώντας δυσλειτουργικό το πανεπιστημιακό δίκτυο.

Αυτό όμως δεν στάθηκε ικανό να τους σταματήσει. Λίγο αργότερα το εγχείρημα έκριναν επιτυχημένο όχι απλώς οι ίδιοι αλλά και οι πρώτοι επενδυτές της εταιρείας, οι οποίοι βοήθησαν τους δύο συνιδρυτές να βγάλουν το πρότζεκτ τους από την φοιτητική εστία και τα domain google.stanford.edu και z.stanford.edu.του Πανεπιστημίου του Στάντφορντ και να το μετατρέψουν σε εταιρεία, για την ακρίβεια σε μια ιδιωτική “garage company”.

Τον Αύγουστο του 1998 ο Άντι Μπεχτολσέιμ έγραψε στους Λάρρυ και Σεργκέι μια επιταγή των 100,000 δολαρίων και παρότι το domain της Google είχε κατοχυρωθεί από τις 15 Σεπτεμβρίου του 1997, η εταιρεία συστάθηκε στις 4 Σεπτεμβρίου του 1998. Τα γραφεία της στεγαζονταν στο γκαράζ μιας φίλης των δύο δημιουργών στο Μένλο Παρκ της Καλιφόρνια και περιλάμβαναν τος απαραίτητους υπολογιστές ένα τραπέζι του πινγκ πονγκ κι ένα φωτεινό μπλε χαλί.

Η φίλη που έδωσε την πρώτη έδρα της εταιρείας ήταν η Σούζαν Γουοτζίσκι, η οποία έγινε αργότερα η 16η υπάλληλος της εταιρείας και σήμερα διατελεί χρέη διευθύνοντος συμβούλου της Youtube που ανήκει στον όμιλο της Google, Alphabet. Η αγάπη για το χρώμα και το ντεκόρ παραμένει αποτελεί μέχρι και σήμερα σήμα κατατεθέν της εταιρείας.

Τω καιρώ εκείνω βέβαια ιδρυτές κι επενδυτές έχασαν χρόνο και φυσικά χρήμα ενώ πολλοί πίστεψαν πώς το φιλόδοξο σχέδιό τους ήταν μια ακόμα φούσκα από τις πολλές που αναπτύχθηκαν με την άνθηση του dotcom. Όπως έλεγαν τότε η Google δύσκολα θα κατέληγε σε ένα βιώσιμο επιχειρηματικό μοντέλο. Βέβαια η πραγματικότητα δεν άργησε να τους διαψεύσει, αφού με ην υιοθέτηση ενός ευρηματικού μοντέλου του pay per click, η επιτυχία δεν άργησε να έρθει.

Συγκεκριμένα, το 2001 η Google αποφάσισε να υιοθετήσει ένα νέο μοντέλο, αυτό των διαφημίσεων που πληρώνονται όταν οι χρήστες κάνουν κλικ στην αντίστοιχη ιστοσελίδα. Η ιδέα αποδείχτηκε πολύ πιο αποτελεσματική από τις ισχύουσες παραδοσιακές μορφές διαφήμιση. Όταν μάλιστα εμπλουτίστηκε με πρόσθετα κριτήρια όπως για παράδειγμα, οι δημογραφικοί στόχοι, απογειώθηκε.

Έναν χρόνο μετά από την υιοθέτηση της νέας αυτής επιχειρηματικής πρακτικής οι ιδρυτές της Google νόμιζαν ότι είχαν φτάσει σε ικανοποιητικό σημείο και μπορούσε πλέον να πουληθεί. Το πολυπόθητο exit όμως δεν πραγματοποιήθηκε αφού οι ίδιοι επανεκτίμησαν το δημιούργημά τους και κατέληξαν πως τα 3 δισ. δολάρια που πρόσφερε για παράδειγμα η Yahoo για την εξαγορά της Google – μια από τις διάφορες προσφορές – δεν ήταν αρκετά. Η ιστορία για ακόμα μια φορά δικαίωσε την απόφαση αυτή και σήμερα το ποσό αυτό έχει πολλαπλασιαστεί με τριψήφιους αριθμούς και εξακολουθεί να κινείται ανοδικά.

Κι όλο αυτό γιατί κατάφερε να μετουσιώσει το «ο χρόνος είναι χρήμα», σε μια εποχή που οι άνθρωποι δεν «ήταν για έξοδα». Εξαρχής αποδείχτηκε ότι το googling είναι τρεις φορές πιο γρήγορο από την εύρεση πληροφορικών σε μια βιβλιοθήκη – ακόμη κι αν αφαιρέσει κανείς τον χρόνο που χρειάζεται για να πάει εκεί. Ομοίως η εύρεση μιας επιχείρησης on line γίνεται τρεις φορές πιο γρήγορα απ’ ότι αν χρησιμοποιήσει κανείς έναν Χρυσό Οδηγό.

Η εταιρεία συνέχισε να αναπτύσσεται και να λειτουργεί βάσει των «10 εντολών των ιδρυτών της». Σύμφωνα με τους Πέϊτζ και Μπριν, η λειτουργία της εταιρείας πρέπει να βασίζεται στους παρακάτω κανόνες:

  • Αφοσίωση στον χρήστη και όλα τα άλλα θα ακολουθήσουν.
  • Είναι καλύτερο να κάνεις ένα πράγμα πραγματικά πολύ καλά.
  • Το γρήγορο είναι καλύτερο από το αργό.
  • Η δημοκρατία στο διαδίκτυο λειτουργεί.
  • Δεν χρειάζεται να βρίσκεστε στο γραφείο σας, για να πάρετε μια απάντηση.
  • Μπορείτε να κερδίσετε χρήματα χωρίς να κάνετε κακό.
  • Πάντα υπάρχουν περισσότερες πληροφορίες εκεί έξω.
  • Η ανάγκη για πληροφορίες ξεπερνάει όλα τα σύνορα.
  • Μπορείτε να είστε σοβαροί και χωρίς κοστούμι.
  • Το τέλειο από μόνο του δεν είναι αρκετά καλό.

Βασιζόμενη ή όχι στις παραπάνω εντολές η Google χρειάστηκε μόλις δυο δεκαετίες για να αλλάξει – κατά κοινή ομολογία –τον σύγχρονο κόσμο. Βέβαια δεν έμεινε εκεί. Η email πλατφόρμα της Gmail, η σουίτα γραφείου (Google Drive), το μέσο κοινωνικής δικτύωσης (Google +), ο περιηγητής ιστού Google Chrome, oι χάρτες του Google Maps, το λειτουργικό Android για κινητές συσκευές, η παραγωγή smartphones Pixel, η έρευνα σε καινοτόμους τεχνολογικούς τομείς και πολλές εξαγορές συναφών και μη εταιρειών όπως για παράδειγμα το Youtube, είναι μόνο μερικά από αυτά που μπορεί να αναφέρει κανείς ως επόμενα βήματά της.

Μέσα σε 20 χρόνια κατάφερε να γίνει πολλά περισσότερα από μια σωστά στοχευμένη μηχανή αναζήτησης, να μεταφερθεί από το γκαράζ της Καλιφόρνια στο εντυπωσιακό Googleplex και να απασχολεί σήμερα πάνω από 60.000 υπαλλήλους σε περισσότερες από 50 χώρες του κόσμου.

Παρότι βέβαια η ίδια διατείνεται ότι στόχος της παραμένει το να κάνει τα πράγματα διαφορετικά και πυρήνας του έργου της η «αδιάκοπη αναζήτηση καλύτερων απαντήσεων” πολλοί είναι αυτοί που έχουν αρχίσει να διαφωνούν. Ο αμερικανός αναλυτής Τζόναθαν Τάπλιν σε πρόσφατη ανάλυσή του με τίτλο «Move Fast and Break Things: How Google, Facebook and Amazon Cornered Culture and Undermined Democracy (2017)» ανέφερε πώς «ο κόσμος δεν είναι δικό μας αλλά της Google, εμείς απλά ζούμε μέσα σε αυτόν».

Η κυριαρχία της στην καθημερινότητά μας έχει κάνει αρκετούς να συνομολογήσουν ότι «οι πολίτες αυτού του κόσμου» έχουν μείνει έξω από την συζήτηση για το μέλλον, ένα μέλλον που κυριαρχείται από την Google και άλλους τεχνολογικούς γίγαντες. Κάποιοι μάλιστα προειδοποιούν πως εργαλεία όπως το Google και το Facebook έχουν γίνει τόσο σημαντικά που δεν αφήνουν στους χρήστες ουσιαστικά περιθώρια επιλογής να μην τα χρησιμοποιούν.

Παρά την επιτυχία της ή μάλλον εξαιτίας αυτής, η εταιρεία έχει να αντιμετωπίσει πολλές ακόμα προκλήσεις στο μέλλον. Αυτό τουλάχιστον μαρτυρούν τα μεγάλα πρόστιμα που επιβλήθηκαν από την ΕΕ για φοροαποφυγή και για παραβίαση αντιμονωπωλιακών νόμων, η έντονη διαμάχη της με τους καθ’ύλην αρμόδιους για τους νόμους περί πνευματικών δικαιωμάτων αλλά και οι πρόσφατες αντιδράσει στο εσωτερικό της εταιρείας από το ίδιο της το προσωπικό για την επανατοποθέτησή της στην κινεζική αγορά με μια μηχανή αναζήτησης που θα συμβαδίζει με την λογοκρισία που καταγράφεται στη χώρα.

Μερικά πράγματα που δεν ξέρατε για την Google

-Στα 20 χρόνια της πορείας της η Google μπορεί να έχει αλλάξει λογότυπο αλλά διατήρησε πάντα αυτή την λιτή κι απέριτη εμφάνισή της. Πώς όμως είχε καταλήξει σε αυτήν αρχικά ο ιδρυτής της; Η απλοϊκή αρχική σελίδα της Google ήταν λόγω έλλειψης γνώσεων του ιδρυτή της στην γλώσσα προγραμματισμού HTML που ήταν σχεδιασμένη. Η εταιρεία διατήρησε έκτοτε τις αρχές του απλού σχεδιασμού με μόνη σημαντική αλλαγή το 2001 όταν ευθυγράμμισε την μπάρα αναζήτησης στο κέντρο της σελίδας από αριστερά που ήταν αρχικά.

-Η λέξη «Google» αναγνωρίστηκε επισήμως ως ρήμα (Πάω να το γκουγκλάρω – I’m going to google it – το 2006, όταν προστέθηκε στα λεξικά Merriam-Webster και Oxford English Dictionaries.

-Το Gmail, η δημοφιλής δωρεάν ηλεκτρονική υπηρεσία ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της εταιρείας ξεκίνησε στις 1 Απριλίου 2004. Ενώ πολλοί το θεώρησαν ως ένα ασήμαντο πρωινό του Απριλίου πρέπει να σημειωθεί ότι σύμφωνα με την Google, το Gmail έχει σήμερα πάνω από 1 δισεκατομμύριο ενεργούς λογαριασμούς.

-Το κουμπί «Αισθάνομαι Τυχερός» στο Google παρακάμπτει όλες τις αμειβόμενες καταχωρήσες και σας μεταφέρει στις πιο δημοφιλείς αναζητήσεις. Εκτιμάται ότι αυτό το κουμπί κοστίζει το Google πάνω από 100 εκατομμύρια δολάρια ετησίως σε χαμένα έσοδα.

-Όπως είπαμε η λέξη Google είναι ένας αναγραμματισμός της λέξης googol, που είναι ο μαθηματικός όρος του αριθμού 1 που ακολουθείται από 100 μηδενικά. Οι ιστορίες για το πώς το googol έγινε Google είναι πολλές και διαφορετικές, μια αρκετά δημοφιλής όμως λέει ότι δακτυλογραφήθηκε έτσι κατά λάθος όταν αγοράστηκε το domain name.

-Τον πρώτο της χρόνο η Google είχε 10 σκληρούς δίσκους τεσσάρων giga. Προκειμένου να διευκολυνθεί η ανάπτυξη της αυτά ήταν στεγασμένα σε ένα ντουλάπι κατασκευασμένο από lego το οποίο σήμερα εκτίθεται στην πανεπιστημιούπολη του Στάντφορντ.

-Το Google εισήγαγε για πρώτη φορά ξένες γλώσσες τον Μάιο του 2000. Τότε είχαν προστεθεί 10 νέες γλώσσες αναζήτησης. Σήμερα ωστόσο μπορεί να μεταφράσει 27 γλώσσες. Αντιστοίχως η κατηγορία εικόνες ξεκίνησε με περίπου 250 εκατομμύρια διαφορετικές εικόνες και σήμερα ο αριθμός τους υπερβαίνει το ένα τρισ.

-Ο Google Chrome είναι ο πιο δημοφιλής περιηγητής ιστού παγκοσμίως με διείσδυση πάνω από 58% στην αγορά.

Ο Τραμπ τα βάζει και με την Google

Βασικά πλεονεκτήματα της Google: ένας καινοτόμος αλγόριθμος αλλά και οι μικρές διαφημίσεις γύρω στα αποτελέσματα αναζήτησης, κομμένες και ραμμένες στα μέτρα στον χρήστη. Χάρη σε αυτές τις διαφημίσεις η ιστοσελίδα συγκεντρώνει δισεκατομμύρια. Ενδεικτικό ότι μόνο το τελευταίο τρίμηνο ο αμερικανικός κολοσσός έκανε τζίρο 32,6 δις, από τα οποία τα 28 προέρχονταν από διαφημιστικά έσοδα.

Όλα και συχνότερα ωστόσο εκφράζονται ανησυχίες για τη μαζική συλλογή προσωπικών δεδομένων από την Google. Μήπως ο αμερικανικός γίγαντας γνωρίζει εν τέλει υπερβολικά πολλά για τους χρήστες; Μόλις πρόσφατα η εταιρία αναγκάστηκε να απολογηθεί για τους λόγους για τους οποίους τα κινητά με λογιστικό Android, που ανήκει στη Google συλλέγουν πληροφορίες για το σημείο στο οποίο βρίσκεται ο χρήστης, ακόμα κι αν εκείνος δεν το επιθυμεί. Την ίδια στιγμή η νέα λειτουργία Google Assitant χρειάζεται πολλά προσωπικά δεδομένα για να είναι σε θέση να παράσχει πλήθος υπηρεσιών στο χρήστη.

Λίγες μέρες πριν τα 20 γενέθλια η Google δέχθηκε επίθεση από τον Ντόναλντ Τραμπ. Ο αμερικανός πρόεδρος ισχυρίζεται ότι σε αναζήτηση ειδήσεων για το άτομό του εντόπισε ως επί το πλείστον αρνητικά δημοσιεύμαρα. Και απείλησε με επιπτώσεις. Η Google απέρριψε τις κατηγορίες. Θεωρείται ωστόσο δεδομένο ότι το ζήτημα θα τεθεί αύριο από τους Ρεπουμπλικανούς στην ακροαματική διαδικασία της Γερουσίας για τους διαδικτυακούς κολοσσούς.

Πηγές: insider.gr/naftemporiki.gr
Πληροφορίες: Deutsche Welle